WYDARZENIA / WERNISAŻE / Od ucznia do mistrza - szewstwo i rzemiosła skórnicze - wernisaż

Od ucznia do mistrza - szewstwo i rzemiosła skórnicze - wernisaż

17.04.2011

Tradycyjnie już w przeddzień rzemieślniczego święta w Muzeum Rzemiosła w Krośnie – Piwnica PodCieniami odbywa się otwarcie wystawy z cyklu „Od ucznia do mistrza”. W tym roku wystawa ta poświęcona jest szewstwu i rzemiosłom skórniczym. Każdorazowo otwarcie wystawy poświęconej rzemiosłu traktowane jest w Muzeum Rzemiosła jako ekstraordynaryjna schadzka i zawsze rozpoczyna się ono od otwarcia skrzyni cechowej.

Ekspozycja prezentująca szeroko szewstwo, rymarstwo, kuśnierstwo pokazuje jeszcze warsztat pracy i wyroby garbarzy, kaletników, białoskórników, czerwonoskórników, cholewkarzy, siodlarzy, safianników, kurdybanników, rękawiczników czy miechowników. Wszystko to możliwe jest dzięki uprzejmości Muzeum Okręgowemu w Rzeszowie, Muzeum Etnograficznemu im. F. Kotuli  w  Rzeszowie, Muzeum Regionalnemu w Jaśle, Muzeum Podkarpackiemu w Krośnie i Izbie muzealnej Stowarzyszenia Miłośników Kołaczyc, które wypożyczyły Muzeum Rzemiosła swe eksponaty na czas wystawy.

Wystawa „Od ucznia do mistrza – szewstwo i rzemiosła skórnicze” koncentruje się  głównie na szewstwie, ponieważ należał on do najstarszych cechów krośnieńskich, swymi początkami sięgał co najmniej 1. połowy XV stulecia. Jego statut zatwierdzili w 1424 r. ówcześni wójtowie dziedziczni i rajcy (warunki potwierdzono w 1459 r.). Cech szewski był również najliczniejszy skupiający  tak szewców jak i siodlarzy, kaletników, kuśnierzu oraz garbarzy.

W zbiorach Muzeum Rzemiosła  znajdują się cenne archiwalia dokumentujące stabilny rozwój rzemiosła szewskiego na przestrzeni XVIII i XIX w. Do najcenniejszych dokumentów zaliczyć należy „Rejestr  spisany w Cechu Sławetnym Szewskim Krośnieńskim do przyjmowania chłopców w rzemiosło” z 1783 r., „ Rejestr zmarłych braci i sióstr różnego stanu w sławetnym cechu szewskim” z 1795 r. oraz „Księga zapisu i wypisu uczni rękodzieła szewskiego” z 1899 r. Archiwalia z tego okresu wymieniają licznie funkcjonujące warsztaty zajmujące się szewstwem.

Dzieje rzemiosła szewskiego w Krośnie w XX w. nie  wykazują śladów większego kryzysu. O silnym rozwoju szewstwa op II wojnie światowej świadczy rejestr rzemieślników działających na terenie Krosna z 1948 r., który wymienia aż 41 warsztatów szewskich w Krośnie. Istotnym elementem, trwale wpisanym w krajobraz miejskiego rzemiosła w Krośnie były niewielkie, jednoosobowe warsztaty znanych szewców i cholewkarzy: Wacława Chrzana, Władysława Zajdla, Józefa Piluta oraz Andrzeja Szmyda, Edwarda Śnieżka. Historie krośnieńskich mistrzów szewstwa zrzeszonych w Cechu zamykają postaci Józefa Piluta i Andrzeja Szmyda . Po Andrzeju Szmydzie - właścicielu ostatniego warsztatu zamkniętego w 1998 r. - żaden z krośnieńskich szewców nie wstąpił do Cechu.

Bożena Paradysz (MRzK)
fot. Mariusz Kus (MRzK)

wystawa